Skip to Content

شناسه : 35425059


قالیبافان شهرستان اردکان این روزها حال خوشی ندارند و کمتر هم دست به گره می‌زنند. به دلیل کاهش خریداران، افت میزان تولید و کاهش قدرت خرید مردم این هنر اصیل ایرانی به‌ تدریج در حال فراموشی است.

به گزارش اردکان گویا؛ قالیبافی یکی از شاخه‌های هنر اصیل فرش‌بافی ایران با پیشینه‌ای به کهنگی قالی پازیریک (قدیمی‌ترین قالی ایرانی قبل از اسلام در دوره هخامنشی) 2500 ساله است.

برای تولید قالی عوامل و نیروهای متعدد انسانی و هنرمند دخیل هستند، ازجمله می‌توان به طراح، رنگرز، چله کش، بافنده و «پرداخت گر» اشاره کرد.

متأسفانه این روزها به دلیل مشکلات اقتصادی در بازارهای جهانی و اعمال تحریم‌های یک‌جانبه غرب علیه ایران، قالی‌بافی مانند گذشته از رونق همیشگی برخوردار نیست.

کارشناس ارشد فرش و صنایع‌دستی اردکان در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا بابیان اینکه تا قرن گذشته صنایع‌دستی شاخص اردکان، چلنگری ، زنجیربافی، زیلوبافی و کرباس‌بافی بود، تصریح کرد: در سال‌های 1305 هنر قالیبافی وارد این شهرستان شد.

مصطفی هاتفی اردکانی، گفت: قالیبافی برای اولین بار در اوایل این قرن در کارگاهی در محله تاریخی چرخاب زیر نظر استادانی از کرمان و یزد کلید خورد و در اوایل تمام بافندگان مرد بودند که به‌مرور زمان زنان و دختران وارد این هنر شدند.

وی در مورد تقسیم مناطق قالیبافی افزود: اصولاً قالی ایرانی با توجه به استقرار جمعیت در شهرها، روستاها و مناطق عشایری بافته می‌شود که قالی اردکان ازلحاظ طرح، تکنیک بافت و نوع گره و پود گذاری از قالی شهری و فارسی باف متأثر است.

این کارشناس ادامه داد: البته تعداد رنگ‌ها از گذشته تاکنون از 17رنگ تجاوز نکرد که 17 مورد آن ازلحاظ رنگ‌بندی مختلف با زمینه‌های لاکی، کرم، سبز، مسی و سرمه‌ای است.

هاتفی اردکانی اضافه کرد: آن زمان هنرمندان با راهنمایی استادانی از کرمان و یزد بافت قالی را آغاز کردند و سعی داشتند که در تاریخ 2500 ساله قالی ایران سری بیرون آورند که توانستند.

وی اظهار داشت: چند سالی گذشت تا اینکه پای زنان و دختران در پشت دار قالی باز شد و مردان جای خود را کاملاً به آن‌ها دادند.

این کارشناس صنعت فرش تأکید کرد: کیفیت و زیبایی قالی اردکان به حدی رسید که هرکجا قالی کاشان مطرح بود در کنارش قالی اردکان قرار داشت.

وی افزود: در 90 سال اخیر، قالی اردکان توانست ازلحاظ طرح ، رنگ‌بندی، زیبایی و کیفیت بافت در استان حرف اول را بزند و طولی نکشید که فروشگاه‌های آلمان، استرالیا، سوئیس ، آمریکا و برخی کشورهای عربی از قالی اردکان پر شد.

هاتفی اردکانی می‌گوید: امروزه با توجه به مشکلات اقتصادی و هزینه بالا برای تهیه مواد اولیه و پایین بودن دستمزد نسبت به مخارج زندگی و وقت زیاد برای بافت فرش، فعالیت در این رشته دیگر مقرون‌به‌صرفه نیست که این هنر را ادامه دهند‌.

وی، افزود: متأسفانه در این مدت تعدادی از هنرمندان با این هنر خداحافظی کردند، و امروزه تعداد کمی مشغول کار در این حرفه هستند که رضایت چندانی هم از شغل و درآمدشان ندارند.

همچنین یکی از تولیدکنندگان فرش دستباف اردکان می‌گوید: 10سال قبل تعداد بافندگان 12 نفر بود اکنون به 2 نفر کاهش یافت.

محمد محمدی میزان تولید سالانه قالی را حدود پنج هزار مترمربع ذکر کرد که نسبت به سال‌های گذشته رقم کمی است.

وی یادآور شد: به نسبت افزایش قیمت مواد اولیه برای برپایی قالی و بافت فرش، قیمت فرش دستباف چندان تغییر نکرد.

این تولیدکننده اردکانی اظهار داشت: در چنین شرایطی، کسی حاضر به فعالیت در قالی‌بافی نیست و این صنعت اصیل ایرانی رو به فراموشی است.

به گفته فعالان این هنر نه‌تنها قالی اردکان بلکه قالی‌بافی و فرش‌بافی کشور دچار بحران و رکود شد، این امر نیازمند تفکر و تدبیر اساسی است.

در غیر این صورت با توجه پایین‌تر بودن قیمت فرش‌های ماشینی و تنوع طرح و رنگ بالا، خانه‌های ایرانی در حال خالی شدن از قالی اصیل و دستباف است.

در صورت ادامه این روند کم‌کم باید قالی دستباف را در موزه مشاهده کرد.

رفع مشکلات سیاسی و اقتصادی و حمایت جدی دولت و بانک‌ها می‌تواند بخشی از مشکل صنایع‌دستی مخصوصاً قالی‌بافی را تسکین ببخشد. 






آخرین عناوین آخرین عناوین