Skip to Content

شناسه : 14699628


در فرهگ عامه مردم اردكان يك سري بايدها و نبایدهايي وجود دارد كه بعضي خرافي و بعضي با استناد به آموزه های مذهبی مي باشد و در گذشته پايبندي به آنها به مراتب بيش از امروز بوده ولي هنوز تا اندازه اي رعايت مي شود

به گزارش اردکان گویا ، در فرهگ عامه مردم اردكان يك سري بايدها و نبایدهايي وجود دارد كه بعضي خرافي و بعضي با استناد به آموزه های مذهبی مي باشد و در گذشته پايبندي به آنها به مراتب بيش از امروز بوده ولي هنوز تا اندازه اي رعايت مي شود که اهم آنها به قرار زير مي باشد:
1- وقت آغاز کار
مردم اردکان مناسب ترين وقت براي شروع هر كاري را شب شنبه مي دانند مثلاً شروع دور جديد كرباس بافي يا قالي بافی حتماً مي بايست در شب شنبه آغاز گردد. در غیر این صورت کار سنگین می افتد.
شعري هم در اين مورد گفته اند:
بناي كارها كن شب شنبه   سفر خواهي رفت روز دوشنبه
شب دوشنبه را سنگين می دانند و اعتقاد دارند نبايد كاري را در آن شب آغاز كرد و حتي حمام رفتن در آن شب را خوب نمي دانند علاوه بر اين حمام رفتن در اول ماه و سيزدهم هر ماه پسنديده نمي باشد.  
2- وقت جارو کردن
جارو كردن در صبح پنجشنبه و حتي روز پنجشنبه پسنديده نيست و جارو كردن در شب را دارای شگون نمی دانند و می گویند "جارو کردن در شب شگون ندارد"
3- وقت مهمانی
شب جمعه نبايد مهمان از منزل كسي خارج شود زيرا بركت خانه را با خود مي برد.
شب يكشنبه نبايد كسي به مهماني برود و اگر قبل از شب يكشنبه رفته باشد بايد آن شب را در منزل صاحبخانه بگذراند. 
شب چهارشنبه اگر مهمان از منزل برود عاقبت خوبي ندارد و احتمال دارد كه پيشامدي برايش رخ بدهد.
4- روز سيزده صفر
در روز سيزده ماه صفر نبايد به مسافرت رفت و حتي نبايد مهمان دعوت كرد و بايد سعي شود در اين روز دعوا يا به اصطلاح اوقات تلخي پيش نيايد وگرنه تمام سيزده ها به همين صورت برگزار مي شود و دعوا و اوقات تلخي تكرار مي گردد و اين بيت شعر را به همين مناسبت سروده اند :
همه سيزده اي خطر داره    بد ناميش ( بد نوميش ) سيزده صفر داره
عده اي حتي اسم سيزده را نمي برند و مي گويند دوازده به علاوه يك. 
5- صبر برای عطسه
در صورتي كه هنگام رفتن به مسافرت يا انجام كاري كسي عطسه نمايد اغلب مي گويند صبر آمده و صلوات مي فرستند و بعضي نيز خيلي مقيدند و آن كار را در آن روز يا آن موقع ترك مي نمايند.
6- ناخن گرفتن
روز شنبه و دوشنبه نبايد ناخن گرفت و بهترين روز براي گرفتن ناخن صبح روز جمعه مي باشد و ناخن را بايد جمع كرد و در پاشنه در خانه ريخت هنگام ريختن ناخن در پاشنه در اين شعر را مي خواندند.
غم ببر شادي بيار   كيسه اشرفي بيار
7- ايام هفته
چهارشنبه خبر كن ، شب جمعه دل خش كن ، جمعه بازي كن ، شنبه قلالو  با چو بك زرد آلو ، آخ پشتم و آخ پهلوم.( اشاره به یک نوع تبیه بدنی که با چوب د ر مکتب خانه انجام می شد )
8- وقت کوبيدن مواد غذایی در هاون
كوبيدن مواد غذایی در هاون در شب هاي يكشنبه و چهارشنبه را خوب نمی دانند.
9- خوردن پياز:
صبح روز شنبه اگر پياز بخوري پولدار مي شوي. روز جمعه و شب جمعه نبايد پياز خورد.
10-خوردن تخمه:
صبح ناشتا اگر تخمه بخوري كتك مي خوري.   
11-آب خوردن:
اگر بزرگي هنگام نوشيدن آب قبل از كودك آب بنوشد مي گويند روز قيامت بايد ( تنوره ) خزينه آب انبار پشت کند.
12- خوردن انـــار :
صبح جمعه مستحب است يك عدد انار درست خورده شود و حتي دانه اي از آن ريخته نشود.
13- وقت برش لباس
براي برش دادن لباس و دوختن آن روز جمعه مبارك و خوب  مي باشد و روز چهارشنبه نبايد لباس را برش داد بلكه اعتقاد داشتند و  مي گفتند اگر لباس روز چهارشنبه بریده شود. حتماً مي سوزد.
14- وقت شستشوی لباس
روزهاي شنبه و دوشنبه را بهترين روز براي شستشوي لباس مي دانند  مخصوصاً لباس مرد را نبايد جمعه شست زيرا مي گفتند مرد فقير مي شود."اگر لباس مرد  در روز جمعه شسته شود فقیر می شود "      
    15- وقت پوشيدن لباس نو
پوشيدن لباس نو در روز پنجشنبه چندان مبارك و ميمون نيست.
16 - وقت دوختن لحاف
دوختن لحاف و رختخواب در ماه آذر مبارك نمي باشد و مي گفتند آذر آزار مي دهد.
17- پای مزاری
زنها معمولاً با پائي كه از مجلس ختم برگشته اند يا از مزار آمده اند به خانه نمي روند و مي گويند نبايد با پاي ُپرسه اي يا مزاري به خانه رفت به همين دليل حتي اگر براي چند ثانيه هم كه شده به مسجد می روند يا كفششان را چند لحظه جا به جا مي كنند.
18-زمانی که مجلس ختم نمی گيرند     روز شنبه مجلس ختم نمی گيرند و اگر به ناچار چنين كاري انجام شود، مي گويند در طول هفته هر روزه كسي مي ميرد و بايد مجلس ختم برايش گرفت. همچنين در روز شنبه مراسم سوم و هفت و چهلم گرفته نمي شود.
19-  عيادت مريض
شب يكشنبه و شب چهارشنبه به عيادت مريض نمی روند زيرا اعتقاد دارند ممكن است حال مريض بدتر شود. 
20- نحوه ريختن آب گرم
هنگام ريختن آب گرم روي زمين مي بايست بسم ا... گفت. 
21- نحوه گذاشتن آتش
آتش را نبايد روي زمين انداخت بلكه بايد آهسته روي زمين گذاشت.  
22- نام بيماری وبا
اسم بيماري وبا را  نمی بردند براي اينكه اعتقاد داشتند هر بار كه اسمش برده شود هفت قدم جلو مي آيد و به همين دليل به بيماري وبا "مرض"  می گفتند. البته اين امر از نظر رواني نيز مورد توجه مي باشد زيرا ترس از بيماري وبا خودش موجب بروز اسهال مي گرديده است.
22- دست زدن بر سر کسی:
اگر کسی دست بر سرشخصی بزند مي گويند پدرش مي ميرد.
23- عبور کردن از روی کسی:
کسی که خوابیده نباید از روی او عبور کرد در اصطلاح محلی پا از  رویش در گذاشت. در صورتی که ناچار شوید باید اسم او را ببرید و پا از روی او  در گذاری
24 -دفن  خروس
اگر در فاصله زمانی کم  دو نفر از افراد یک خانواده  فوت کنند ، برای دفع بلا و جلوگیری از فوت نفر سوم خانوادي وي مرغ يا خروسي را ذبح کرده و در پارچه  سفید کفن کرده  و در بین دو قبر دفن می کنند.

کتاب اداب و رسوم مردم اردکان ، علی سپهری اردکانی 






پرستو
ورزش زورخانه‌ای، یکی از کهن‌ترین ورزش‌های جهان

ورزش زورخانه‌ای ورزشی است که ما را به یاد پهلوانانی هم‌چون رُستم، گودرز، سُهراب، گیو و... می‌اندازد، دانشنامه‌ی بروک‌هاوس آلمانی، با استناد به تحقیقات دانشگاه ورزش آلمان واقع در شهر کلن، ورزش زورخانه ای را در کتاب اصلی و جلد ویژه ورزش، قدیمی ترین ورزش بدن‌سازی جهان معرفی میکند.

ورزش زورخانه‌ای یا ورزش باستانی ویا ورزش پهلوانی نام مجموعه حرکات ورزشی با اسباب و بی‌اسباب و آداب و رسوم مربوط به آن هاست که در محدوده تاریخی و فرهنگی ایران‌بزرگ از گذشته‌های دور رواج داشته‌است.

مردم ایران که از ابتدای تاریخ خود به پهلوانی و کشتی‌گیری و آمادگی جسمانی نیاز مبرم داشته‌اند تا به دستور زرتشت پیغمبر باستانی‌اش خود را برای یاری اهورا مزدا در چالش با اهریمن نیرومند سازند. به همین روست که همواره ضعف و زبونی را نکوهش شمرده‌اند.

در شاهنامه فردوسی بخش ویژه‌ای را به پهلوانی اختصاص داده شده است. در اوستا، نامۀ مینوی آیین زرتشت در زمینۀ پهلوانی چنین آمده‌است:

پهلوانی مردانه را می‌ستاییم که به مردان گشایش دهد که به هوش گشایش دهد که تندتر از تند و دلیرتر از دلیر است که به سان بهره‌ای ایزدی به مرد رسد و مردان را در گرفتاری رهایی بخشد.
0 (0 آرا)
پست شده در ۱۳۹۴/۰۵/۲۰ ۲۲:۴۵

آخرین عناوین آخرین عناوین